JewishPlock.eu wkracza w ósmy rok swojego istnienia! Albumy rodzinne, biogramy, miejsca związane ze społecznością żydowską Płocka, filmy, wystawy, bazy danych i projekty online, dzięki którym staramy się upamiętniać historię płockich Żydów. To wszystko znajdziecie na naszej stronie, istniejącej już od 2019 roku. Stronę współtworzycie Wy […]
Fundacja Nobiscum zaprasza na wystawę “Dla Was, niezapomnianych…” upamiętniającą 85. rocznicę deportacji Żydów z płockiego getta. Otwarcie wystawy odbędzie się w piątek, 20 lutego o godzinie 12.00 w siedzibie Archiwum Państwowego w Płocku przy ul. Kazimierza Wielkiego 9b. W programie koncert piosenek żydowskich w wykonaniu […]
Już 12 grudnia 2025 roku swą premierę będzie miał najnowszy przewodnik wydany przez Fundację Nobiscum. Książkę “Śladami Adama Neumana-Nowickiego” autorstwa Gabrieli Nowak-Dąbrowskiej publikujemy dzięki dofinansowaniu Miasta Płock.
Na spotkanie premierowe zapraszamy 12 grudnia o godzinie 17.00 do Domu Darmstadt przy Starym Rynku 8. Tego dnia będzie można otrzymać bezpłatny egzemplarz przewodnika!
Autorka o swojej pracy pisze tak:
Idea stworzenia przewodnika po miejscach związanych z życiem Adama Neumana-Nowickiego (1925–2021) narodziła się na kanwie kilku projektów zrealizowanych przez Fundację Nobiscum, w tym publikacji „Out of Oblivion. Jewish Families of pre-war Płock” dedykowanej potomkom płockich Żydów oraz „Adam i jego Płock” opartej o wspomnienia Adama i zilustrowanej przez niezrównanego Jakuba Gutermana.
W tym roku mija setna rocznica urodzin Adama – autora niezwykłej książki zatytułowanej „Walka o życie. Wspomnienia płocczanina”, która w Polsce ukazała się w 2008 roku, a która stanowiła inspirację dla niniejszej publikacji. Czy może być lepsza okazja dla jej wydania?
W przewodniku staram się przybliżyć ponad 30 lokalizacji związanych z życiem Adama i jego bliskich w przedwojennym Płocku, które wspomina w swojej książce „Walka o życie”. Są to zarówno budynki, które wciąż możemy odnaleźć w przestrzeni miasta, ale także miejsca, których już nie ma, jak Wielka Synagoga przy ulicy Synagogalnej, w której jego rodzice – Mojsze Szlama Neuman i Frymeta z Goldkindów zawarli religijne małżeństwo, czy Żydowskie Koedukacyjne Gimnazjum Humanistyczne przy ulicy Kolegialnej 28, z którym zawodowo była związana wujenka Adama – Łucja (Sara Lea) Goldkind.
Niniejsza publikacja jest moim osobistym wyrazem hołdu i pamięci dla człowieka, którego życie, jak napisano w przedmowie do wydania angielskiego książki „Walka o życie” („Struggle for life During the Nazi Occupation of Poland”, New York 1998) jest zarówno lekcją, jak i natchnieniem dla innych.
Jak wyglądał międzywojenny Płock oczami małego żydowskiego chłopca? Jak spędzał wolny czas? Gdzie się uczył? Gdzie mieszkały bliskie mu osoby? Które miejsca szczególnie zapadły mu w pamięć? Jaka jest ich historia? Zapraszam na spacer śladami Adama Neumana-Nowickiego po Płocku. Mam nadzieję, że będzie on dla czytelników fascynującą wyprawą w przeszłość naszego miasta, tak jak dla mnie fascynujące było zagłębianie się w archiwalia i historię jego rodziny.
Fundacja Nobiscum znalazła się w gronie finalistów Nagrody POLIN 2025! Bardzo dziękujemy za docenienie naszej pracy i cieszymy się tym bardziej, że wśród finalistów są osoby, których działania znamy i cenimy od lat! Finaliści Nagrody POLIN 2025 (za stroną Muzeum POLIN na FB): Andrzej Białek […]
Icchak Grünbaum (1879-1970) – poseł na Sejm Ustawodawczy i Sejm I, II i III kadencji II RP oraz jeden z sygnatariuszy deklaracji niepodległości Izraela, zapisał się na kartach historii Płocka jako inicjator powstania pierwszej żydowskiej biblioteki w naszym mieście, zarazem jednej z pierwszych żydowskich bibliotek […]
Borys Kowadło – fotograf, urodził się 2 grudnia 1911 roku w domu przy ulicy Bielskiej 4, w rodzinie Dawida i Rudy z Aszów. Jego ojciec był rzezakiem rytualnym. Borys Kowadło był uczniem w zakładzie fotograficznym swojego szwagra Abrama (Adama) Watmana, który funkcjonował przy ulicy Kolegialnej 6 pod firmą „Foto-Salon”. W okresie międzywojnia mieszkał przy ulicy Sienkiewicza, w domu pod numerem 31 (obecnie Sienkiewicza 49). Z powodu narastającego antysemityzmu w Polsce, Borys Kowadło opuścił Płock i w 1933 roku udał się do Amsterdamu, gdzie mieszkało kilku jego krewnych. Został zarejestrowany jako fotograf w 1937 roku. Był blisko związany ze społecznością polsko-żydowską w Amsterdamie, zorganizowaną wokół stowarzyszenia imienia Szymona An-skiego. Po wybuchu II wojny światowej i zajęciu Holandii przez Niemców, w związku z nazistowskimi regulacjami i wywózkami do obozów koncentracyjnych, zaczął ukrywać się i działać w ruchu oporu pod pseudonimem „Bernard van der Linden”. Dołączył również do podziemnej grupy fotografów „De ondergedoken camera”, która wykonywała zdjęcia wielu wydarzeń w czasie wojny (niestety większość ich archiwum zaginęła). Po zakończeniu wojny Borys Kowadło kilkukrotnie podróżował do Izraela, gdzie mieszkał jego brat Mojżesz. Był autorem wielu sesji zdjęciowych z życia w Izraelu. Zginął podczas podróży do Portugalii i Hiszpanii, gdzie chciał uwiecznić dziedzictwo sefardyjskiego życia żydowskiego, 24 maja 1959 roku.
Icek (Izaak) Bernsztajn – prawnik, nauczyciel i publicysta, urodził się 13 listopada 1899 roku w Płocku (w domu przy ulicy Kwiatka 15) w rodzinie Tobiasza i Sury. W 1918 roku wstąpił do siódmej klasy Gimnazjum Filologicznego Męskiego Towarzystwa Szkolnego w Turku, w czerwcu 1920 roku […]
Jakub Guterman – artysta malarz i ilustrator, urodził się w Warszawie w 1935 roku. Jest synem Symchy i Ewy z domu Alterowicz. Jego rodzinnym miastem jest Płock, gdzie mieszkał z rodzicami w parterowym domu przy ulicy Sienkiewicza 64. Ojciec Jakuba prowadził warsztat trykotarski, był także […]
Abram Hersz vel Alfred Blay urodził się 30 maja 1876 roku w Płocku. Jego ojciec Natan (1839-1915) pochodził z Kalisza. Matką była Estera z domu Landau (1845-1928), córka Icka Tobiasza i Małki. Alfred Blay miał troje rodzeństwa: brata Szmula Tobiasza (1868-1899) oraz siostry Hindę Małkę (ur. 1870) i Surę Libę (ur. 1872).
Rozpoczynamy siódmy rok działalności JewishPlock.eu – najważniejszego źródła informacji o historii płockiej społeczności żydowskiej w sieci! Na stronie znajdziecie albumy rodzinne, biogramy, informacje na temat miejsc związanych ze społecznością żydowską miasta Płocka, filmy, wystawy i projekty online dzięki którym staramy się upamiętniać historię płockich Żydów. […]
